Roofs 2018-12-48 Gebruik het dak, maar doe het verstandig

Webinar

Op 30 oktober organiseerde Eisma Bouwmedia in samenwerking met ­Zoontjens het webinar ‘Gebruik het dak’. Het werd gevolgd door ongeveer 150 personen, merendeels architecten- en adviesbureaus. Uitgangspunt was het gegeven dat de mogelijkheden die het dak te bieden heeft steeds meer worden ontdekt en ook steeds verder worden uitgebreid. Hoe is dit ­verder te ontwikkelen en tegelijk de primaire functie van het dak, de waterdichting, te borgen?

Drie sprekers stonden aan de tafel om hun licht over het onderwerp te laten schijnen: Jaap Dooper (Zoontjens), Bram Legierse (Jonkers Daktuinen) en Nico Hendriks (Kiwa BDA Expert Centre Building Envelope, ECBE). De stelling waar de spreekbeurten zich rond concentreerden, was dat het dak alle oplossingen heeft om de problemen van de stad het hoofd te bieden. Daarom werd er ook voor gepleit om het dak te beschouwen als ‘vloer’ en het ook constructief als zodanig op te vatten. Maar wat houdt dit praktisch in? Marco Groothoff, hoofdredacteur bij Eisma Bouwmedia, trad op als dagvoorzitter.

Het dak heeft alle oplossingen in zich

Jaap Dooper van Zoontjens beet het spits af. Hij zette uiteen dat de functie van het dak in het afgelopen decennium drastisch is veranderd. De traditionele ‘vijfde gevel’ wordt steeds meer ontdekt als gebruiksruimte, omdat het er aangenaam en rustig is, het vaak een mooi uitzicht biedt en ook omdat men op het dak de gelegenheid heeft om verkeersstromen te scheiden (dat levert meer ruimte op en is ook veiliger). Nu de effecten van de klimaatverandering merkbaar worden, vormt het dak in toenemende mate een antwoord hierop. “Het dak heeft alle oplossingen in zich,” zo stelde Dooper het. Hij wees daarbij ook op het convenant ­Klimaatadaptief Bouwen van de provincie Zuid-Holland. Gemeenten, waterschappen, (onderzoeks)instituten en leveranciers committeren zich met dit convenant aan de milieuvriendelijke realisatie van de 750.000 woningen die vóór het jaar 2030 in de provincie moeten zijn gebouwd. De daktegelfabrikant is mede-ondertekenaar van dit convenant.

Vervolgens kreeg Bram Legierse het woord. Hij zette de woorden van Dooper kracht bij door een aantal aansprekende projecten de revue te laten passeren. Zo is de Westwijk in ­Helmond uitgevoerd met een speelterrein voor kinderen op het dak en is het Stationskwartier in Weert als daktuin ingericht. Ook besprak hij de daken van het Zorgplein in Brunssum en De Genestet in Nijmegen in meer detail. Het Zorgplein in Brunssum is o.a. bijzonder vanwege de toepassing van het WRB Krattensysteem. Dit bestaat uit capillaire cones die het water bufferen en tegelijk de begroening van water voorzien. Je ziet dat de biodiversiteit op dit type daken wordt vergroot. Op het appartementencomplex De Genestet in Nijmegen is het DNS-systeem van Zoontjens toegepast. Bij dit systeem blijft de dakbedekking de waterdichte laag, het systeem is voorzien van sleuven die het water afvoeren.

Legierse wees tenslotte op de sub­sidiemogelijkheden voor multifunctionele daken. Deze verschillen per gemeente, maar elke gemeente is er op de eigen manier mee aan de slag. Als voorbeeld diende de gemeente Eindhoven, waar het subsidiebedrag is gekoppeld aan het aantal liters hemelwater dat door het dak wordt gebufferd. In dit opzicht, zo stelde Legierse, loopt België op ons voor: daar is het op elk nieuw dak verplicht water te bufferen.

Houd de primaire functie van het dak in het oog

Nico Hendriks van ECBE zette een aantal technische principes uiteen waar deze daken ten minste aan moeten voldoen. ECBE staat voor Expert Centre Building Envelope en is een divisie van BDA Advies (wat weer onderdeel is van Kiwa). Hendriks gaf aan het eens te zijn met het uitgangspunt dat het dak als vloer beschouwd zou moeten worden, maar gaf er de kanttekening bij dat lang niet alle daken hier op zijn berekend. De kosten van een dakinrichting zijn doorgaans hoog, maar daar staan enkele grote voordelen tegenover, waaronder in sommige gevallen ook grote financiële voordelen.

Hendriks benadrukte dat het belangrijk is vooraf goed na te denken over het dakgebruik en hoe dit te realiseren. Te vaak wordt er eenvoudigweg bijvoorbeeld een grasmat uitgerold: dit maakt het een stuk lastiger om er in een later stadium nog een gebruiksdak van te maken. Wanneer wordt gekozen voor een multifunctionele opbouw, is het van essentieel belang dat de primaire functie van het dak, de waterdichting, in het oog wordt gehouden. Het dak moet voldoen aan het Bouwbesluit, negatief afschot moet worden voorkomen en de dakbedekking moet volledig verkleefd worden aangebracht (zodat eventuele lekkages eenvoudig zijn te lokaliseren). Hendriks raadde een omgekeerd daksysteem aan (zodat de isolatielaag zich aan de binnenkant van het dak bevindt en dus niet beschadigd kan raken) en raadde het integreren van de gebruikslaag met de waterdichte laag (bijvoorbeeld met gietasfalt) ten sterkste af. Tenslotte advi-seerde hij bij dit soort daken de toepassing van een lekdetectiesysteem. Tegenwoordig zijn er draadloze systemen beschikbaar, die eenvoudig zijn in de montage en het gebruik.

Afsluitend besprak Jaap Dooper kort de oplossingen die Zoontjens voor diverse situaties in het assortiment heeft. Het bedrijf profileert zich, mede met de organisatie van dit webinar, als een specialist op het gebied van multifunctionele daken: een markt die in de toekomst alleen maar zal groeien. Juist daarom is het belangrijk dat de technische kwaliteit van dit soort daken wordt bewaakt en de kennis hierover wordt verspreid. De organisatie van dit webinar was dan ook geen overbodige luxe.

Labels